Odpisy na oczekiwane straty kredytowe są ujmowane w sprawozdaniu finansowym w następujący sposób:
W obszarze utraty wartości Grupa Kapitałowa stosuje MSSF 9, który opiera się na koncepcji strat oczekiwanych. Utrata wartości jest mierzona jako 12 miesięczne albo dożywotnie oczekiwane straty kredytowe dla danego aktywa finansowego. Horyzont pomiaru oczekiwanej straty zależy od tego, czy od momentu początkowego ujęcia aktywa nastąpił znaczący wzrost ryzyka kredytowego. Ze względu na to kryterium aktywa finansowe alokowane są do 3 faz (ang. stage):
Faza 1 – ekspozycje, dla których ryzyko kredytowe nie jest istotnie wyższe na moment początkowego ujęcia i nie rozpoznaje się w odniesieniu do nich przesłanek utraty wartości,
Faza 2 – ekspozycje których ryzyko kredytowe jest istotnie wyższe od poziomu ryzyka kredytowego na moment początkowego ujęcia ekspozycji, ale nie rozpoznaje się w odniesieniu do nich przesłanki utraty wartości,
Faza 3 – aktywa w odniesieniu do których rozpoznaje się przesłankę utraty wartości (w tym aktywa udzielone lub zakupione z rozpoznaną przesłanką utraty wartości).
W obszarze utraty wartości Grupa stosuje MSSF 9, który opiera się na koncepcji strat oczekiwanych. Sposób szacowania odpisów na oczekiwane straty kredytowe opisano w nocie 4 „MSSF 9 Instrumenty finansowe”.
Według modelu wyceny (bez korekty z tytułu rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej) 31.12.2018 |
Wartość brutto aktywów, w przypadku których nie nastąpił znaczny wzrost ryzyka kredytowego od momentu ich początkowego ujęcia (faza 1) | Odpisy na oczekiwane straty kredytowe (faza 1) |
Wartość brutto aktywów, w przypadku których nastąpił znaczny wzrost ryzyka kredytowego od momentu ich początkowego ujęcia, lecz które nie są zagrożone utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe (faza 2) | Odpisy na oczekiwane straty kredytowe (faza 2) |
Wartość brutto aktywów zagrożonych utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe (faza 3) |
w tym: wartość brutto aktywów z rozpoznaną utratą wartości | Odpisy na oczekiwane straty kredytowe (faza 3) |
Razem wartość brutto | Razem odpisy na oczekiwane straty kredytowe | Razem wartość netto |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Wyceniane do wartości godziwej przez inne dochody całkowite | ||||||||||
papiery wartościowe | 51 709 | – | 388 | – | 471 | 471 | (10) | 52 568 | (10) | 52 558 |
obligacje skarbowe | 40 363 | – | – | – | – | – | 40 363 | – | 40 363 | |
pozostałe | 11 346 | – | 388 | – | 471 | 471 | (10) | 12 205 | (10) | 12 195 |
Razem | 51 709 | – | 388 | – | 471 | 471 | (10) | 52 568 | (10) | 52 558 |
w tym: aktywa finansowe z utratą wartości w momencie początkowego ujęcia – POCI | – | – | – | – | 471 | 471 | (10) | 471 | (10) | 461 |
Wyceniane według zamortyzowanego kosztu | ||||||||||
należności od banków | 7 662 | (1) | – | – | – | – | – | 7 662 | (1) | 7 661 |
papiery wartościowe | 8 437 | (15) | 59 | (8) | 3 | 3 | (3) | 8 499 | (26) | 8 473 |
obligacje skarbowe | 2 361 | (3) | – | – | – | – | – | 2 361 | (3) | 2 358 |
pozostałe | 6 076 | (12) | 59 | (8) | 3 | 3 | (3) | 6 138 | (23) | 6 115 |
kredyty i pożyczki udzielone klientom | 194 391 | (566) | 16 168 | (1 249) | 11 450 | 11 111 | (6 389) | 222 009 | (8 204) | 213 805 |
mieszkaniowe | 106 561 | (54) | 5 960 | (538) | 2 260 | 2 201 | (1 420) | 114 781 | (2 012) | 112 769 |
gospodarcze | 52 638 | (318) | 5 703 | (320) | 6 569 | 6 406 | (3 354) | 64 910 | (3 992) | 60 918 |
konsumpcyjne | 23 664 | (160) | 1 786 | (311) | 1 831 | 1 829 | (1 240) | 27 281 | (1 711) | 25 570 |
transakcje z przyrzeczeniem sprzedaży | 51 | – | – | – | – | – | 51 | – | 51 | |
należności z tytułu leasingu finansowego | 11 477 | (34) | 2 719 | (80) | 790 | 675 | (375) | 14 986 | (489) | 14 497 |
inne aktywa finansowe | 2 825 | – | – | – | 97 | 97 | (97) | 2 922 | (97) | 2 825 |
Razem | 213 315 | (582) | 16 227 | (1 257) | 11 550 | 11 211 | (6 489) | 241 092 | (8 328) | 232 764 |
w tym: aktywa finansowe z utratą wartości w momencie początkowego ujęcia – POCI | – | – | – | – | 674 | 674 | (131) | 674 | (131) | 543 |
Łącznie | 265 024 | (582) | 16 615 | (1 257) | 12 021 | 11 682 | (6 499) | 293 660 | (8 338) | 285 322 |
Według rodzaju aktywa finansowego (bez korekty z tytułu rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej) 31.12.2018 |
Wartość brutto aktywów, w przypadku których nie nastąpił znaczny wzrost ryzyka kredytowego od momentu ich początkowego ujęcia (faza 1) | Odpisy na oczekiwane straty kredytowe (faza 1) |
Wartość brutto aktywów, w przypadku których nastąpił znaczny wzrost ryzyka kredytowego od momentu ich początkowego ujęcia, lecz które nie są zagrożone utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe (faza 2) |
Odpisy na oczekiwane straty kredytowe (faza 2) |
Wartość brutto aktywów zagrożonych utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe (faza 3) |
w tym: wartość brutto aktywów z rozpoznaną utratą wartości | Odpisy na oczekiwane straty kredytowe (faza 3) |
Razem wartość brutto | Razem odpisy na oczekiwane straty kredytowe | Razem wartość netto |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
należności od banków | 7 662 | (1) | – | – | – | – | – | 7 662 | (1) | 7 661 |
papiery wartościowe | 60 146 | (15) | 447 | (8) | 474 | 474 | (13) | 61 067 | (36) | 61 031 |
obligacje skarbowe | 42 724 | (3) | – | – | – | – | – | 42 724 | (3) | 42 721 |
pozostałe | 17 422 | (12) | 447 | (8) | 474 | 474 | (13) | 18 343 | (33) | 18 310 |
kredyty i pożyczki udzielone klientom | 194 391 | (566) | 16 168 | (1 249) | 11 450 | 11 111 | (6 389) | 222 009 | (8 204) | 213 805 |
mieszkaniowe | 106 561 | (54) | 5 960 | (538) | 2 260 | 2 201 | (1 420) | 114 781 | (2 012) | 112 769 |
gospodarcze | 52 638 | (318) | 5 703 | (320) | 6 569 | 6 406 | (3 354) | 64 910 | (3 992) | 60 918 |
konsumpcyjne | 23 664 | (160) | 1 786 | (311) | 1 831 | 1 829 | (1 240) | 27 281 | (1 711) | 25 570 |
transakcje z przyrzeczeniem sprzedaży | 51 | – | – | – | – | – | – | 51 | – | 51 |
należności z tytułu leasingu finansowego | 11 477 | (34) | 2 719 | (80) | 790 | 675 | (375) | 14 986 | (489) | 14 497 |
inne aktywa finansowe | 2 825 | – | – | – | 97 | 97 | (97) | 2 922 | (97) | 2 825 |
Razem | 265 024 | (582) | 16 615 | (1 257) | 12 021 | 11 682 | (6 499) | 293 660 | (8 338) | 285 322 |
w tym: aktywa finansowe z utratą wartości w momencie początkowego ujęcia – POCI | – | – | – | – | 1 145 | 1 145 | (141) | 1 145 | (141) | 1 004 |
Wskaźniki jakości kredytowej (bez korekty z tytułu rachunkowości zabezpieczeń wartości godziwej) | 31.12.2018 | 01.01.2018 |
---|---|---|
Udział ekspozycji z rozpoznaną utratą wartości 1 | 4,9% | 5,3% |
Wskaźnik pokrycia kredytów z rozpoznaną utratą wartości 2 | 74,0% | 74,2% |
Udział kredytów opóźnionych w spłacie powyżej 90 dni w stosunku do wartości brutto kredytów i pożyczek | 3,2% | 3,9% |
1 Wskaźnik udziału ekspozycji z rozpoznaną utratą wartości został wyznaczony dla kredytów i papierów wartościowych z wyłączeniem obligacji skarbowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu jako wartość brutto ekspozycji z rozpoznaną utratą wartości do wartości brutto razem kredytów i papierów wartościowych z wyłączeniem obligacji skarbowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu pomniejszonej na 01.01.2018 roku o wartość odsetek kontraktowych (niepracujących) objętych odpisem dla fazy 3.
2 Wskaźnik pokrycia kredytów z rozpoznaną utratą wartości został wyznaczony jako stosunek odpisów na oczekiwane straty kredytowe ogółem dla kredytów i papierów wartościowych z wyłączeniem obligacji skarbowych wycenianych według zamortyzowanego kosztu pomniejszonych na 01.01.2018 roku o odsetki kontraktowe (niepracujące) objęte odpisem dla fazy 3 do wartości brutto ekspozycji z tych portfeli z rozpoznaną utratą wartości pomniejszonych na 01.01.2018 o odsetki kontraktowe (niepracujące) objęte odpisem dla fazy 3.
Łączna wartość nabytych bądź udzielonych aktywów finansowych z utratą wartości na 31 grudnia 2018 roku wyniosła 1 004 miliona PLN (na 1 stycznia 2018 roku 706 milionów PLN).
Zasady klasyfikacji aktywów finansowych do kategorii POCI zostały opisane w nocie 4.
Zakupione/udzielone aktywa finansowe z utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe (poci) – 31.12.2018 | Wartość brutto | Odpisy | Wartość netto |
Papiery wartościowe | 471 | (10) | 461 |
wyceniane do wartości godziwej przez inne dochody całkowite | 471 | (10) | 461 |
Kredyty i pożyczki udzielone klientom | 674 | (131) | 543 |
wyceniane według zamortyzowanego kosztu | 674 | (131) | 543 |
Razem | 1 145 | (141) | 1 004 |
Zakupione/udzielone aktywa finansowe z utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe (poci) – 01.01.2018 | Wartość brutto | Odpisy | Wartość netto |
Papiery wartościowe | 473 | (15) | 458 |
wyceniane do wartości godziwej przez inne dochody całkowite | 473 | (15) | 458 |
Kredyty i pożyczki udzielone klientom | 363 | (115) | 248 |
wyceniane według zamortyzowanego kosztu | 363 | (115) | 248 |
Razem | 836 | (130) | 706 |
Zmiany dotyczące odpisów dla zakupionych/udzielonych aktywów finansowych z utratą wartości ze względu na ryzyko kredytowe (poci) w 2018 roku | Wartość na 01.01.2018 roku | Zwiększenia w związku z utworzeniem i nabyciem | Zmniejszenia w związku z zaprzestaniem ujmowania | Zmiany wynikające ze zmiany ryzyka kredytowego (netto) | Zmniejszenie stanu odpisów z tytułu utraty wartości w związku ze spisaniem | Inne korekty | Wartość na 31.12.2018 roku |
Papiery wartościowe | 15 | – | – | (3) | – | (2) | 10 |
wyceniane do wartości godziwej przez inne dochody całkowite | 15 | – | – | (3) | – | (2) | 10 |
Kredyty i pożyczki udzielone klientom | 115 | 2 | (50) | 77 | (26) | 13 | 131 |
wyceniane według zamortyzowanego kosztu | 115 | 2 | (50) | 77 | (26) | 13 | 131 |
Razem | 130 | 2 | (50) | 74 | (26) | 11 | 141 |