4. MSSF 9 Instrumenty finansowe
Standard MSSF 9 „Instrumenty finansowe” opublikowano w lipcu 2014 roku i zatwierdzono do stosowania w krajach Unii Europejskiej 22 listopada 2016 roku Rozporządzeniem Komisji Europejskiej nr 2016/2067/EU. Ma on obligatoryjne zastosowanie do sprawozdań finansowych sporządzonych za okresy roczne rozpoczynające się w dniu oraz po 1 stycznia 2018 roku (za wyjątkiem zakładów ubezpieczeń, które mogą zastosować standard od 1 stycznia 2021 roku). Dla potrzeb niniejszego sprawozdania finansowego dane spółek ubezpieczeniowych PKO Banku Polskiego SA zostały sporządzone według MSSF 9. Standard zastąpił MSR 39 „Instrumenty finansowe: ujmowanie i wycena”. Zmianie uległy klasyfikacja i wycena instrumentów finansowych, rozpoznawanie i kalkulacja utraty wartości oraz rachunkowość zabezpieczeń.
2018
Instrumenty finansowe
Łączny wpływ korekt z tytułu wdrożenia MSSF 9 prezentują tabele poniżej:
| 31.12.2017 (klasyfikacja według MSR 39) |
Klasyfikacja i wycena: reklasyfikacje |
Klasyfikacja i wycena: zmiana wyceny |
Utrata wartości |
01.01.2018 (klasyfikacja według MSSF 9) |
|
|---|---|---|---|---|---|
| AKTYWA FINANSOWE | |||||
| Kasa, środki w Banku Centralnym | 17 810 | – | – | – | 17 810 |
| Należności od banków | 5 233 | – | – | – | 5 233 |
| Pochodne instrumenty zabezpieczające | 887 | – | – | – | 887 |
| Pozostałe instrumenty pochodne | 1 711 | (12) | – | – | 1 699 |
| Papiery wartościowe | 54 075 | 4 380 | 66 | 3 | 58 524 |
| – przeznaczone do obrotu | 431 | – | – | – | 431 |
| – instrumenty finansowe przy początkowym ujęciu wyznaczone jako wyceniane do wartości godziwej przez rachunek zysków i strat | 8 157 | (8 157) | – | – | – |
| – inwestycyjne papiery wartościowe dostępne do sprzedaży | 43 675 | (43 675) | – | – | – |
| – inwestycyjne papiery wartościowe utrzymywane do terminu zapadalności | 1 812 | (1 812) | – | – | – |
| – nieprzeznaczone do obrotu wyceniane do wartości godziwej przez rachunek zysków i strat | 4 578 | 66 | 46 | 4 690 | |
| – wyceniane do wartości godziwej przez inne dochody całkowite | 47 266 | – | (43) | 47 223 | |
| – wyceniane według zamortyzowanego kosztu | 6 180 | – | – | 6 180 | |
| Kredyty i pożyczki udzielone klientom | 205 628 | (4 368) | – | (797) | 200 463 |
| – nieprzeznaczone do obrotu wyceniane do wartości godziwej przez rachunek zysków i strat | 1 055 | – | 15 | 1 070 | |
| – wyceniane według zamortyzowanego kosztu | 205 628 | (5 423) | – | (812) | 199 393 |
| Inne aktywa finansowe | 2 377 | – | – | – | 2 377 |
| SUMA aktywów finansowych | 287 721 | – | 66 | (794) | 286 993 |
| Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego | 1 767 | – | (12) | 164 | 1 919 |
| 31.12.2017 (klasyfikacja według MSR 39) |
Klasyfikacja i wycena: reklasyfikacje |
Klasyfikacja i wycena: zmiana wyceny |
Utrata wartości |
01.01.2018 (klasyfikacja według MSSF 9) | |
| Zobowiązania wobec Banku Centralnego | 6 | – | – | – | 6 |
| Zobowiązania wobec banków | 4 558 | – | – | – | 4 558 |
| Pochodne instrumenty zabezpieczające | 204 | – | – | – | 204 |
| Pozostałe instrumenty pochodne | 2 536 | – | – | – | 2 536 |
| Zobowiązania wobec klientów | 220 917 | – | – | – | 220 917 |
| Zobowiązania z tytułu emisji papierów wartościowych | 23 932 | – | – | – | 23 932 |
| Zobowiązania podporządkowane | 1 720 | – | – | – | 1 720 |
| Pozostałe zobowiązania finansowe | 4 129 | – | – | – | 4 129 |
| Rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego | 36 | – | – | (3) | 33 |
| Rezerwa na udzielone zobowiązania finansowe i gwarancje | 86 | – | – | 71 | 157 |
| SUMA zobowiązań finansowych, rezerw na udzielone zobowiązania finansowe i gwarancje oraz rezerwy z tytułu odroczonego podatku dochodowego | 258 124 | – | – | 68 | 258 192 |
| Wpływ MSSF 9 na 1 stycznia 2018 roku na: | 31.12.2017 (klasyfikacja według MSR 39) |
Klasyfikacja i wycena: reklasyfikacje |
Klasyfikacja i wycena: zmiana wyceny |
Utrata wartości |
01.01.2018 (klasyfikacja według MSSF 9) |
Łączna zmiana |
| Skumulowane inne dochody całkowite | (110) | – | (78) | – | (188) | (78) |
| Niepodzielony wynik finansowy | (66) | – | 132 | (699) | (633) | (567) |
| RAZEM wpływ na kapitały własne | (176) | – | 54 | (699) | (821) | (645) |
W porównaniu do ujawnienia wpływu wdrożenia MSSF 9 w rocznym skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym za 2017 rok nastąpił wzrost odpisów na należności kredytowe i papiery wartościowe o 33 miliony PLN (o 23 miliony PLN po uwzględnieniu podatku), będący efektem zwiększenia dokładności szacunków dotyczących pomiaru utraty wartości. W celu lepszego odzwierciedlenia wpływu zmian ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych związanych z wdrożeniem MSSF 9, efekt powstania z 1 stycznia 2018 roku zobowiązania podatkowego dotyczącego ujęcia w rachunku podatkowym rozwiązania odpisu IBNR i rozliczenia straty początkowej aktywów nabytych z utratą wartości (POCI) oraz zmian odpowiadających temu zobowiązaniu aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego w kwocie 52 miliony PLN rozpoznano w nocie 20 jako wpływ na wynik bieżącego okresu.